Nieuws

De banenafspraak en het quotum

In 2013 is er een banenafspraak gemaakt: werkgevers moeten meer mensen met een arbeidsbeperking in dienst nemen. Voor de sector overheid is voor 2023 afgesproken dat er 25.000 meer arbeidsbeperkten aan het werk moeten zijn dan op 1 januari 2013 het geval was. De marktsector moet 100.000 extra banen gecreëerd hebben in 2026.
De marktsector ligt goed op schema. De sector overheid, waar het onderwijs onder valt, niet. Er zijn slechts 3.597 banen voor arbeidsbeperkten bijgekomen, terwijl het er al 6.500 hadden moeten zijn.
Daarom heeft het kabinet besloten om de quotumregeling te activeren. Dat betekent dat er per individuele werkgever gekeken gaat worden of de werkgever voldoet aan het quotum. Voldoet een werkgever daar niet aan, dan wordt een heffing opgelegd.

Inhoud regeling
Het quotum is vastgesteld op 1,93% voor het jaar 2018: 1,93% van de verloonde uren van een werkgever moet bestaan uit banen voor arbeidsbeperkten.
De Belastingdienst gaat controleren of werkgevers hieraan voldoen. In 2019 ontvangen de werkgevers bericht over het door hen behaalde percentage. 2018 is een overgangsjaar, er worden over dat jaar nog geen heffingen opgelegd.
In het jaar 2019 controleert de Belastingdienst opnieuw, wat resulteert in een beschikking per werkgever in 2020. Heeft een werkgever te weinig arbeidsbeperkten in dienst, dan volgt er een heffing. In de wet is een precieze berekeningswijze opgenomen om de heffing te bepalen. Deze berekening komt er grofweg op neer dat de heffing € 5.000,- per niet ingevulde arbeidsplaats van 25,5 uur per week bedraagt.
De quotumheffing geldt niet voor werkgevers met minder dan 25 werknemers. Maar het staat deze werkgevers natuurlijk vrij om wel een arbeidsbeperkte in dienst te nemen.

Werk maken voor arbeidsbeperkten
Om heffingen in 2020 te voorkomen, is het dus zaak werk te maken van het creëren van arbeidsplaatsen voor arbeidsbeperkten. In de cao Primair Onderwijs is inmiddels voorzien in een loontabel voor participatiebanen. Het aanvangssalaris is gelijk aan het wettelijk minimumloon, waarna de werknemer door kan groeien naar trede 4.

De arbeidsbeperkten hebben naast hun normale salaris recht op:

  • Uitkering Dag van de Leraar
  • Vakantietoeslag (8%)
  • Jubileumgratificatie
  • Vergoeding van door de werkgever opgedragen overwerk

Het UWV registreert in het zogenaamde doelgroepenregister wie arbeidsbeperkt is. Via het werkgeversportaal van het UWV kan een werkgever nagaan of een sollicitant in het doelgroepenregister is opgenomen.

Functieomschrijving
Soms kunnen mensen uit de doelgroep geplaatst worden in een bestaande functie. In dat geval hoeft er geen nieuwe functie aan het functieboek te worden toegevoegd. Gevolg is wel dat ook de inschaling die hoort bij die functie moet worden toegepast.
In veel gevallen echter zal er een functieomschrijving op maat moeten worden gemaakt, die wordt toegevoegd aan het functieboek. Hiervoor is instemming van de (G)MR nodig. Ook kan er functiewaardering nodig zijn.

Financieel
Bij de gemeente waar de (potentiële) werknemer staat ingeschreven is loonkostensubsidie verkrijgbaar. Dit is een bedrag ter grootte van het verschil in loonwaarde en loonkosten. In principe betaalt de werkgever dus alleen voor de werkelijk verrichte arbeid.
Naast de loonkostensubsidie zijn er diverse andere maatregelen die het financieel aantrekkelijk maken om iemand met een arbeidsbeperking in dienst te nemen. Het verschilt per werknemer en per dienstverband van welke mogelijkheden gebruikt gemaakt kan worden. Heeft u een concrete kandidaat voor een participatiebaan op het oog, dan kan Concent u adviseren over de mogelijke kortingen en premies.

Arbeidsrechtelijk
Een participatiebaan kan een tijdelijke of een vaste baan zijn. Een tijdelijke baan eindigt van rechtswege op de afgesproken einddatum. Een vaste baan kan beëindigd worden op één van de gronden die ook voor andere medewerkers gelden voor ontslag. Denk bijvoorbeeld aan disfunctioneren, een verstoorde arbeidsverhouding, twee jaar ziekte, etc.
Het Participatiefonds vergoedt de werkloosheidsuitkering van een ex-werknemer. De twee vereisten hiervoor zijn: vermelding van de reden van het ontslag of het niet voortzetten van de tijdelijke arbeidsovereenkomst en het verstrekken van ondersteuning bij het vinden van werk elders.
Een andere optie is om een arbeidsbeperkte in te huren via detachering of payroll. Ook die medewerkers tellen mee voor de banenafspraak.

Verlies status arbeidsbeperkte
Het kan gebeuren dat iemand na verloop van tijd niet meer tot de doelgroep behoort, en dat hij zijn status als arbeidsbeperkte verliest. Dit gebeurt twee jaar nadat iemand het wettelijk minimumloon kan verdienen. Vanaf dat moment telt die persoon ook niet meer mee voor de banenafspraak. Maar als diegene intussen wel een vast contract heeft bij een school, dan is dit geen grond voor ontslag. Het kabinet heeft inmiddels aangegeven dat deze regeling aangepast gaat worden, zodat ook deze medewerkers mee blijven tellen voor het quotum. Hoe dit precies aangepast gaan worden is nog niet bekend.

Indicatie in de managementrapportage
Concent zal vanaf 2018 in de managementrapportages aandacht gaan besteden aan de vraag of u voldoende arbeidsbeperkten in dienst heeft. Op basis van de bij ons bekende gegevens geven we een indicatie af over het al dan niet behalen van het vereiste quotum, en dit zal ook door onze financieel adviseurs met u besproken worden.

mr Renate van der Velde-Buist, 06-37178113 / r.vandervelde@concent.nl