Per 1 januari 2027 gaat de ABP-pensioenregeling over naar het nieuwe pensioenstelsel. Voor schoolbesturen verandert er in de uitvoering weinig, maar wel zullen er naar verwachting vragen ontstaan over de compensatieregeling en de situatie rond uitdiensttredingen vóór 2027.

Wat verandert er?
In het nieuwe pensioenstelsel zullen medewerkers pensioen opbouwen in een persoonlijk pensioenvermogen. De pensioenpremie blijft de basis, maar de uiteindelijke pensioenuitkomst beweegt meer mee met rendementen en economische ontwikkelingen. Ook verdwijnt de leeftijdsafhankelijke opbouw.

Voor bepaalde leeftijdsgroepen kan deze overgang ongunstig uitpakken. Daarom is binnen de ABP-regeling een compensatiemechanisme afgesproken voor medewerkers vanaf 40 jaar. Deze compensatie wordt door het ABP zelf uitgevoerd en wordt verwerkt in de pensioenopbouw. Dit betekent: een eenmalige storting in de eigen pensioenpot, mits de dekkingsgraad van ABP dit toelaat.

Voorwaarde: actief deelnemer op 31 december 2026
De compensatie is alleen van toepassing op medewerkers tussen de 40 jaar en 68 jaar. Verder is een vereiste dat de medewerker op de overgangsdatum (31december 2026) pensioen opbouwt op grond van de ABP-pensioenregeling. Meestal zal dat het geval zijn via een lopend dienstverband, maar ABP-pensioenopbouw is ook in een aantal andere gevallen mogelijk, namelijk:

• Pensioenopbouw tijdens WW: als een medewerker uit dienst gaat en daarna een WW-uitkering ontvangt, loopt de pensioenopbouw bij het ABP door voor 50%.
• Vrijwillige voortzetting: een (ex-)medewerker kan er onder de ABP-pensioenregeling voor kiezen om de pensioenopbouw tijdelijk op eigen kosten voort te zetten
• Premievrije voortzetting: voor de (ex-)medewerker die arbeidsongeschikt is en op grond van het ABP-pensioenreglement aanspraak kan maken op premievrije pensioenopbouw.

Medewerkers die in aanloop naar de overgang uit dienst treden, doen er dus goed aan om zich te beraden op deze mogelijkheden om toch nog compensatie te ontvangen. Voor een medewerker die kort vóór de overgang uit dienst treedt, kan het bijvoorbeeld interessant zijn om (tijdelijk) gebruik te maken van vrijwillige voortzetting van de pensioenopbouw.

Wat betekent dit voor schoolbesturen?
De compensatie wordt volledig via het ABP geregeld. Van schoolbesturen wordt niet verwacht dat zij voor (ex-)medewerkers individuele pensioenberekeningen maken. Wel is het verstandig om medewerkers – zeker bij beëindiging van de arbeidsovereenkomst in de aanloop naar 2027 – te wijzen op de mogelijke gevolgen voor hun pensioen en op het belang van het inwinnen van informatie bij het ABP.

Met name de mogelijkheid om gedeeltelijke opbouw vanuit de WW en vrijwillige voortzetting te combineren kan maken dat een uit dienst getreden medewerker tóch geheel onder de compensatieregeling valt.

Wij achten het niet ondenkbaar dat een medewerker die de compensatie misloopt dit achteraf zal wijten aan gebrekkige voorlichting door zijn ex-werkgever. Het is daarom raadzaam om dit onderwerp in algemene zin en aantoonbaar te benoemen in de communicatie, en medewerkers te verwijzen naar het ABP voor persoonlijk advies. In het kader van een beëindiging met wederzijds goedvinden zou hiertoe een specifieke clausule in de vaststellingsovereenkomst kunnen worden opgenomen. Daarmee is het risico op claims achteraf meteen ondervangen.

Tot slot
De overgang naar het nieuwe pensioenstelsel is complex, maar voor schoolbesturen ligt de nadruk vooral op heldere voorlichting. Tijdige, begrijpelijke en aantoonbare communicatie – zonder zelf in de rol van pensioenadviseur te stappen – helpt om vragen, misverstanden en claims achteraf te voorkomen.

Wij denken natuurlijk graag mee over de juiste formulering richting medewerkers en over concrete dossiers waarin de overgang naar 2027 een rol speelt.

Bron: Nieuwsbrief januari 2026 Het Onderwijskantoor